Facebook Nowy SączNowy Sącz w serwisie YouTube.com

Miasto Nowy Sącz

Nowy Sącz - panorama Nowy Sącz - baszta Kowalska Nowy Sącz o zachodzie słońca - panorama Sądecki ratusz - święto narodowe Sądecki ratusz - wiosna

 
Kaplica pw. NPNMP

 

Usytuowana jest przy ul. Jagiellońskiej, z dojściem od Alei Wolności. Murowana, jednonawowa z niewyodrębnionym prezbiterium, posiada sklepienie kolebkowe. Oświetlona jest półkolistymi oknami. Siodłowy, kryty miedzią dach wieńczy sygnaturka. 
Do 1955 r. kaplica nosiła wezwanie św. Mikołaja. Tradycja tego wezwania sięga pocz. XV w. Umiejscowienie cmentarza przy tej kaplicy jest wynikiem wydanego przez zaborcze władze austriackie w 1784 r. zakazu grzebania zmarłych na terenach przykościelnych w miastach i wsiach. Pośrodku wyznaczonego przez radę miasta Nowego Sącza terenu, w miejscu spalonego kościółka p.w. św. Mikołaja staje w 1814 r. kaplica, później grobowa jej fundatorów - Józefy i Dionizego Wójcikowskich. Kaplicę rozbudowano w 1844 r. 
 


Prace renowacyjne w latach 1927-33 przyniosły dobudowę zakrystii i wprowadze-nie do kaplicy nowego ołtarza, w miejsce gotyckiego tryptyku, zniszczonego, a na którego konserwację zabrakło funduszy. Znalazł on swoje miejsce w Muzeum Diecezjalnym w Tarnowie. 

Nową nastawę ołtarzową wykonał malarsko artysta malarz Adam Walczyński - sądeczanin. (Obrazy wykonał na miękkiej pilśni i sklejce pochodzących ze sklepów, czy magazynów żydowskich - świadczą na nich napisy w języku hebrajskim). Treścią obrazów były postacie Świętych polskich. Środkową jej część zajmowała figura Matki Bożej Niepokalanie Poczętej ofiarowana do tej kaplicy z grobu baronównej Brunic-kiej z Klęczan w 1924 r. 

Po 1955 r. rozbudowano kaplicę i odnowiono. W latach, kiedy lekcje religii usunięte zostały ze szkół służyła do głoszenia katechez. W 1971 r. powstała tutaj samodzielna placówka duszpasterska związana z kościołem św. Kazimierza. Wymagającą generalnego zabezpieczenia konserwatorskiego poddano kaplicę remontom w 1982 r. Nastąpiło przedłużenie jej korpusu, odsłonięcie spod tynków wątku kamiennego jej ścian. Ołtarz ze względu na zły stan techniczny został z niej usunięty. W nowym ołtarzu umieszczony został przywieziony przez sądeckich pielgrzymów z Lichenia obraz Matki Bożej Licheńskiej. Uzupełniają go rzeźby M. B. Fatimskiej i M. B. Sądeckiej. Ta ostatnia, gotycka, przeniesiona została tutaj z Kapliczki Szwedzkiej. 

W kaplicy usytuowane zostały gotyckie zabytkowe rzeźby i obrazy związane z pracującymi w XV i XVI w. warsztatami cechowymi snycerskimi i malarskimi w Nowym Sączu. 
Rzeźby to: Chusta św. Weroniki, Chrystus upadający pod krzyżem, Matka Boża Bolesna z św. Janem, św. Roch, Apostoł oraz umieszczone pośrodku Ukrzyżowanie, Chrystus Frasobliwy z XVII w. 
Obrazy: Zaręczyny Matki Bożej, św. Wojciech, Ukrzyżowanie. 
W ścianach kaplicy skromne epitafium przypomina ks. Bartłomieja Janczego (1766-1852). Był z pochodzenia góralem ze Sromowiec w Pieninach, proboszczem sądeckiej fary przez lat 51. "Człowiek niezwykłych zalet i pracowitości". 
W zewnętrznych murach kaplicy tkwią epitafia z XIX w., które czas zatrzymał.

Jerzy Baranowski 
"Nowy Sącz, Przewodnik po zabytkach", 
Koło Przewodników Oddziału PTTK "BESKID" w Nowym Sączu, 
Nowy Sącz 1994 r.